Vakıf üniversitesinde çalışan bir öğretim elemanının sözleşmesi haksız olarak feshedildiğinde, bu fesihten kaynaklanan 'kıdem tazminatı' ve 'ihbar tazminatı' talepleri için görevli mahkeme hangisidir? Uyuşmazlık Mahkemesi'nin 'idari yargı görevlidir' şeklindeki genel kararı ile Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun (E. 2019/663) 'adli yargı görevlidir' şeklindeki kararı arasındaki çelişkinin temel nedeni nedir?

Bu konuda yargı kolları arasında içtihat farklılığı ve çelişki bulunmaktadır. Uyuşmazlık Mahkemesi'nin en güncel kararlarına göre (E. 2020/479), feshin hukuka aykırılığına dayalı iptal ve tam yargı davaları için görevli yargı yolu 'idari yargı'dır. Bu yaklaşıma göre, tazminat talepleri de feshin bir sonucu olduğu için idari yargıda (tam yargı davası olarak) görülmelidir. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun E. 2019/663, K. 2021/1668 sayılı kararında ise, vakıf üniversitesi ile öğretim elemanı arasındaki sözleşmenin özel hukuk sözleşmesi olduğu, özellikle 'mali ve idari konuların' tarafların serbest iradesiyle belirlendiği vurgulanarak, bu ilişkiden doğan uyuşmazlıklarda 'adli yargı'nın (İş Mahkemeleri) görevli olduğu belirtilmiştir. Bu yaklaşıma göre kıdem ve ihbar tazminatı talepleri İş Mahkemesinde görülmelidir. Çelişkinin temel nedeni, hukuki ilişkinin nitelendirilmesindeki farklılıktır. Uyuşmazlık Mahkemesi, ilişkinin 'kamu hizmeti' ve 'idari sözleşme' boyutuna odaklanırken; Yargıtay, 2547 sayılı Kanun'un 'aylık ve diğer özlük hakları bakımından İş Kanunu hükümleri uygulanır' şeklindeki atfına ve sözleşme serbestisine odaklanmaktadır. Bu durum, aynı uyuşmazlık için iki farklı yargı kolunun kendini görevli görmesine neden olmaktadır. Ancak, yargı yolu uyuşmazlıklarında nihai karar mercii Uyuşmazlık Mahkemesi olduğundan, Uyuşmazlık Mahkemesi'nin 'idari yargı görevlidir' yönündeki kararları daha baskın bir eğilimi yansıtmaktadır. (Kaynak: https://sen.av.tr/tr/makale/vakif-universitelerinde-calisan-ogretim-elemanlarinin-haksiz-fesih-davalarinda-görevli-mahkeme)