Bir toplu iş sözleşmesinde, sözleşmenin süresi 3 yıl olarak belirlenmiştir. Taraflar (sendikalar ve işveren), 2. yılın sonunda, değişen ekonomik koşullar nedeniyle bu süreyi 4 yıla uzatmak veya 2,5 yıla indirmek için anlaşabilirler mi? Bu konudaki yasal düzenlemeyi açıklayınız.

Hayır, anlaşamazlar. 6356 sayılı Kanun'un ilgili hükümleri ve makalede belirtilen ilke uyarınca, yürürlükteki bir toplu iş sözleşmesinin süresi, tarafların sonradan yapacakları bir anlaşmayla ne uzatılabilir ne de kısaltılabilir. Makalede bu durum, 'Sözleşmenin imzalanmasından sonra sözleşmenin süresi taraflarca uzatılamaz veya kısaltılamaz.' şeklinde net olarak ifade edilmiştir. Bu yasağın temelinde, toplu iş sözleşmesinin belirli bir süre için yarattığı hukuki istikrarı ve çalışma barışını koruma amacı yatar. Sözleşme, imzalandığı andaki koşullara göre belirli bir denge üzerine kurulur ve bu dengenin taraflarca keyfi olarak bozulması engellenmek istenir. Süre, sözleşmenin temel unsurlarından biridir ve değiştirilemezliği, sözleşmenin normatif etkisinin güvencesidir. Taraflar, ancak mevcut sözleşmenin süresi sona erdikten sonra yapacakları yeni bir toplu iş sözleşmesiyle farklı bir süre belirleyebilirler. (Kaynak: https://kadimhukuk.com.tr/makale/toplu-is-sozlesmesi/)