Toplu iş sözleşmesinin (TİS) normatif hükümleri ile borç doğurucu hükümleri arasında ne fark vardır? Bir TİS'te yer alan 'işten çıkarılan sendika temsilcisine özel bir tazminat ödeneceği' hükmü ile 'yıllık izinlerin 20 iş gününden az olamayacağı' hükmünü bu ayrıma göre sınıflandırınız.

Normatif hükümler, TİS'in uygulandığı işyerlerindeki tüm bireysel iş sözleşmelerinin içeriğini doğrudan ve emredici bir şekilde düzenleyen, objektif hukuk kuralı niteliğindeki hükümlerdir. Bu hükümler, sözleşmenin tarafı olan sendika üyesi olsun veya olmasın (dayanışma aidatı ödeyenler için) tüm işçiler için geçerlidir ve bireysel iş sözleşmeleriyle aleyhe değiştirilemez. Borç doğurucu hükümler ise, TİS'in tarafları olan işçi sendikası ile işveren veya işveren sendikası arasında karşılıklı hak ve borçlar doğuran, yani tarafların birbirlerine karşı yükümlülüklerini düzenleyen hükümlerdir. Bu hükümler bireysel iş sözleşmelerini doğrudan etkilemez. Sınıflandırma: - 'Yıllık izinlerin 20 iş gününden az olamayacağı' hükmü: Bu, bir çalışma koşulunu düzenlediği için 'normatif' bir hükümdür. İşyerindeki tüm işçilerin yıllık izin hakkını belirler ve iş sözleşmeleriyle daha aza indirilemez. - 'İşten çıkarılan sendika temsilcisine özel bir tazminat ödeneceği' hükmü: Bu, TİS'in tarafları olan sendika ile işveren arasındaki ilişkiyi ve sendikal güvenceyi düzenlediği için 'borç doğurucu' bir hükümdür. Bu hüküm, sendikanın haklarını korumaya yönelik olup, işverene sendikaya karşı bir borç yükler. (Kaynak: https://kadimhukuk.com.tr/makale/toplu-is-sozlesmesi/)