CMK m. 177, sanığın savunma delillerinin toplanması istemini duruşma gününden en az beş gün önce mahkemeye bildirmesini öngörmektedir. Bu süre, hak düşürücü bir süre midir? Sanığın bu süreye uymaması veya talebini duruşma sırasında sözlü olarak iletmesi durumunda, mahkemenin bu talebi reddetmesi, CMK'nın hangi temel ilkeleriyle çelişebilir?
CMK m. 177'de belirtilen 'en az beş gün önce' bildirme kuralı, katı bir hak düşürücü süre olarak yorumlanmamalıdır. Bu süre, yargılamanın düzenli ve hızlı bir şekilde ilerlemesi, mahkemenin ve savcılığın gerekli hazırlığı yapabilmesi için öngörülmüş düzenleyici bir süredir. Sanığın bu süreye uymaması veya talebini duruşma sırasında iletmesi, mahkemenin bu talebi doğrudan reddetmesini gerektirmez. Mahkemenin, süresinde yapılmayan bir talebi sadece bu nedenle reddetmesi, özellikle talebin davanın esasına etkili olabileceği durumlarda, ceza muhakemesinin temel ilkeleriyle çelişebilir: 1) Maddi Gerçeğin Araştırılması İlkesi: Ceza yargılamasının temel amacı maddi gerçeğe ulaşmaktır. Eğer sanığın talebi bu amaca hizmet edecek nitelikte ise, mahkeme şekli bir nedene dayanarak bu delili toplamaktan kaçınmamalıdır. 2) Savunma Hakkı (CMK m. 147, Anayasa m. 36, İHAS m. 6): Savunma hakkı, lehe olan delillerin toplanmasını isteme hakkını da içerir. Bu hakkın, katı usul kurallarıyla ve orantısız bir şekilde kısıtlanması, savunma hakkının ihlaline yol açar. Mahkeme, talebin yargılamayı geciktirme amacı taşımadığı ve davanın aydınlatılması için gerekli olduğu kanaatindeyse, süresinde yapılmamış olsa bile talebi kabul ederek gereğini yapmalıdır. (Kaynak: https://barandogan.av.tr/blog/mevzuat/cmk-madde-177-sanigin-savunma-delillerinin-toplanmasi-istemi.html)