5271 sayılı CMK m. 12/1'e göre 'Davaya bakmak yetkisi, suçun işlendiği yer mahkemesine aittir' hükmü, koruma tedbirleri nedeniyle tazminat (CMK m. 141) davalarında nasıl bir istisnaya uğramıştır?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #166425

CMK m. 12/1'deki genel yetki kuralı, ceza davasının nerede görüleceğini belirler. Koruma tedbirleri nedeniyle açılacak tazminat davaları ise bir ceza davası değil, haksız bir koruma tedbirinden kaynaklanan zararın giderilmesine yönelik bir hukuk davası niteliğindedir. Bu nedenle CMK, bu davalar için özel bir yetki kuralı getirmiştir. CMK m. 142/1'e göre, tazminat istemi, 'zarara uğrayanın oturduğu yer ağır ceza mahkemesinde' de açılabilir. Ayrıca, tazminat talebinin, ceza davasının görüldüğü mahkemede de karara bağlanması istenebilir. Bu düzenleme, davacıya bir 'seçimlik hak' tanımaktadır. Davacı, isterse ceza davasının görüldüğü yerdeki mahkemeye, isterse kendi ikametgahının bulunduğu yerdeki ağır ceza mahkemesine başvurabilir. Yargıtay 12. Ceza Dairesi'nin 2017/560 E. sayılı kararında da belirtildiği gibi, bu düzenlemenin amacı, haksız bir tedbire maruz kalan davacıyı, yargılamanın yapıldığı, belki de hiç tanımadığı bir şehirde dava açma külfetinden kurtarmaktır. Bu, genel yetki kuralına getirilmiş davacı lehine önemli bir istisnadır. (Referans: kadimhukuk.com.tr/makale/ceza-muhakemesi-kanunu-18-madde-cmk/)