5560 sayılı Yasa ile CMK'nın 231. maddesinde yapılan değişiklikle kabul edilen 'hükmün açıklanmasının geri bırakılması (HAGB)' kurumunun temel amaçlarını, 'bireysel önleme (ıslah)' ve 'mağdurun zararının giderilmesi' hedefleri açısından, Yargıtay 4. Ceza Dairesi'nin 2010/3999 E. sayılı kararındaki gerekçeyi esas alarak açıklayınız.

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #166238

Yargıtay 4. Ceza Dairesi'nin ilgili kararında, HAGB kurumunun ceza adalet sistemindeki temel amaçları iki ana başlık altında özetlenmiştir. Bu kurum, geleneksel cezalandırma anlayışından farklı olarak, onarıcı ve bireyselleştirici bir yaklaşım sergiler: 1. **Bireysel Önleme (Islah) ve Topluma Yeniden Kazandırma:** * HAGB'nin birincil amacı, özellikle ilk kez suç işleyen veya ciddi bir suç geçmişi olmayan sanıklara, cezaevine girmeden ve adli sicillerine bir mahkûmiyet kaydı işlenmeden önce 'ikinci bir şans' tanımaktır. * Sanık, belirlenen denetim süresi (5 yıl) boyunca, yeniden suç işlememek ve (varsa) belirlenen yükümlülüklere uymak suretiyle, işlediği suçun sonuçlarıyla yüzleşir, pişmanlık duyar ve hukuk kurallarına uygun bir yaşam sürmesi için teşvik edilir. * Denetim süresi başarıyla tamamlandığında, hakkındaki hükmün hiçbir sonuç doğurmayacak şekilde ortadan kalkması, sanığın 'lekelenmeme hakkı'nı korur ve topluma yeniden entegrasyonunu kolaylaştırır. Bu, cezanın 'ıslah edici' fonksiyonunun ön plana çıkarılmasıdır. 2. **Mağdurun Zararının Giderilmesi (Onarıcı Adalet):** * HAGB kararı verilebilmesinin en önemli objektif şartlarından biri, suçun işlenmesiyle mağdurun veya kamunun uğradığı bir zarar varsa, bu zararın, aynen iade, suçtan önceki hale getirme veya tazmin suretiyle 'tamamen giderilmesi'dir (CMK md. 231/6-c). * Bu şart, ceza adalet sisteminin sadece faili cezalandırmaya değil, aynı zamanda suçun yarattığı mağduriyeti gidermeye ve bozulan toplumsal barışı onarmaya odaklandığını gösterir. Bu, 'onarıcı adalet' anlayışının tipik bir yansımasıdır. * Failin, HAGB'den yararlanabilmek için mağdurun zararını giderme çabası, hem mağdurun tatminini sağlar hem de failin fiilinin sorumluluğunu üstlendiğini gösterir. Sonuç olarak HAGB, faili ıslah etmeyi, mağduru tatmin etmeyi ve ceza adalet sisteminin iş yükünü hafifletmeyi amaçlayan, modern ceza hukukunun çok amaçlı bir kurumu olarak tasarlanmıştır.