Bir işçinin imzaladığı ücret bordrosunda, gerçekte almadığı fazla mesai ücretlerinin ödenmiş gibi gösterilmesi, bu bordronun ispat gücünü nasıl etkiler? Yargıtay'ın 'ihtirazi kayıt' koyma uygulaması bu durumda ne anlama gelir ve işçi ihtirazi kayıt koymadan bordroyu imzalamışsa, fazla mesai alacağını başka delillerle ispatlayabilir mi?
İşçinin imzasını taşıyan ücret bordroları, kural olarak, içerdiği bilgilerin doğruluğu lehine güçlü bir delil teşkil eder. Ancak bu delil, mutlak ve aksi ispatlanamaz bir delil değildir. 1. **Bordronun İspat Gücü:** Bir bordroda fazla mesai ücreti tahakkuku bulunuyor ve bordro işçi tarafından imzalanmışsa, bu, kural olarak o fazla mesai ücretinin işçiye ödendiğine dair işveren lehine bir karine oluşturur. 2. **İhtirazi Kayıt:** Eğer işçi, bordroda gösterilen fazla mesai ücretini almamışsa, bordroyu imzalarken üzerine 'fazla mesai ücretimi almadım', 'ödemeler eksiktir' gibi bir şerh ('ihtirazi kayıt') düşmelidir. Bu durumda, ödemenin yapıldığını ispat yükü, işverene geçer. İşveren, ödemeyi banka dekontu, ödeme makbuzu gibi başka delillerle kanıtlamak zorundadır. 3. **İhtirazi Kayıtsız İmza:** İşçi, ihtirazi kayıt koymadan bordroyu imzalamışsa, fazla mesai alacağını talep etme hakkını tamamen kaybetmez. Ancak ispat yükü yer değiştirir ve işçiye geçer. İşçi, bordronun sahteliğini (gerçeğe aykırı düzenlendiğini) ve ödemenin yapılmadığını başka delillerle ispatlamak zorundadır. Yargıtay, bu durumda işçinin iddiasını 'eşdeğer' kuvvette yazılı delillerle veya güçlü tanık beyanları gibi diğer delillerle ispatlayabileceğini kabul etmektedir. Örneğin, işçinin banka hesabına yatan ücretin bordrodaki net tutardan daha az olması, aynı dönemde çalışan ve aynı durumda olan tanıkların beyanları, işyeri uygulamaları gibi delillerle, bordrodaki imzanın aksinin ispatlanması mümkündür. İmza, ödemenin yapıldığına dair kesin bir delil değil, aksi ispatlanabilen güçlü bir karinedir.