CMK md. 17, mahkemeler arasında çıkan 'olumlu veya olumsuz yetki uyuşmazlığı'nın çözüm merciini 'ortak yüksek görevli mahkeme' olarak belirlemiştir. Bu kuralın, farklı yargı çevrelerindeki asliye ceza mahkemeleri arasında çıkan bir uyuşmazlıkta, Bölge Adliye Mahkemelerinin (BAM) faaliyete geçmesinden önce ve sonra nasıl uygulandığını Yargıtay 5. Ceza Dairesi'nin 2017/4474 E., 2017/3305 K. sayılı kararını referans alarak açıklayınız.

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #166114

CMK md. 17, yetki uyuşmazlıklarının çözümünde hiyerarşik bir sistem öngörür. 'Ortak yüksek görevli mahkeme' ifadesi, uyuşmazlığa düşen mahkemelerin her ikisinin de üzerinde bulunan ilk ortak denetim merciini ifade eder. Bu kuralın uygulanması, BAM'ların faaliyete geçmesiyle (20 Temmuz 2016) değişmiştir: * **BAM'lardan Önce:** Farklı adliyelerdeki (dolayısıyla farklı ağır ceza mahkemelerinin yargı çevrelerindeki) asliye ceza mahkemeleri arasında çıkan bir yetki uyuşmazlığında, bu mahkemelerin ortak bir yüksek görevli mahkemesi (yani ortak bir BAM) bulunmadığı için, uyuşmazlığın çözüm mercii Yargıtay'ın ilgili ceza dairesiydi. Yargıtay 5. Ceza Dairesi'nin 2017/4474 E., 2017/3305 K. sayılı kararında da bu duruma işaret edilmiştir. Karara konu olayda, ikinci yetkisizlik kararı 19.07.2016'da, yani BAM'lar faaliyete geçmeden bir gün önce verilmiştir. Bu nedenle Yargıtay, uyuşmazlığın çözüm yerinin o tarih itibarıyla Yargıtay 5. Ceza Dairesi olduğunu, ağır ceza mahkemesinin bu uyuşmazlığı çözme yetkisi bulunmadığını belirtmiştir. * **BAM'lardan Sonra:** BAM'lar faaliyete geçtikten sonra, farklı yargı çevrelerindeki asliye ceza mahkemeleri arasında çıkan bir uyuşmazlıkta, eğer bu mahkemeler aynı Bölge Adliye Mahkemesi'nin yargı çevresinde iseler, ortak yüksek görevli mahkeme o BAM'ın ilgili ceza dairesi olur. Eğer farklı BAM'ların yargı çevrelerinde iseler, ortak yüksek görevli mahkeme yine Yargıtay olacaktır. Eğer uyuşmazlık aynı ağır ceza mahkemesinin yargı çevresindeki iki asliye ceza mahkemesi arasında çıkarsa, çözüm mercii o ağır ceza mahkemesidir.