Bir yüklenicinin, sözleşmede kararlaştırılan zamanda işe başlamaması veya işi sözleşmeye aykırı olarak geciktirmesi durumunda, iş sahibinin, eserin teslimi için belirlenen günü beklemeden sözleşmeden dönme hakkı var mıdır? Bu hakkın hukuki dayanağı nedir?

Evet, vardır. Bu durum, iş sahibine tanınan özel bir dönme hakkıdır ve hukuki dayanağı TBK m. 473/1'dir. Bu maddeye göre, 'Yüklenicinin işe zamanında başlamaması veya sözleşme hükümlerine aykırı olarak işi geciktirmesi ya da iş sahibine yüklenemeyecek bir sebeple ortaya çıkan gecikme yüzünden bütün tahminlere göre yüklenicinin işi kararlaştırılan zamanda bitiremeyeceği açıkça anlaşılırsa, iş sahibi teslim için belirlenen günü beklemek zorunda olmaksızın sözleşmeden dönebilir.' Bu hüküm, 'beklentinin boşa çıkması nedeniyle erken dönme' olarak da adlandırılabilir. İş sahibinin bu hakkı kullanabilmesi için, yüklenicinin işi zamanında bitiremeyeceğinin 'açıkça anlaşılır' olması gerekir. Bu, somut verilere (işin ilerleme hızı, kalan iş miktarı vb.) dayanmalıdır. Eğer bu durum mevcutsa, iş sahibi, sözleşmede kararlaştırılan teslim tarihinin gelmesini beklemeden, sözleşmeyi geçmişe etkili olarak ortadan kaldıran 'dönme' hakkını kullanabilir. Bu, iş sahibini, sonucun hüsran olacağı belli olan bir süreci sonuna kadar beklemekten kurtaran önemli bir koruma mekanizmasıdır. (Referans: kadimhukuk.com.tr/makale/eser-sozlesmesi-nedir-sartlari-unsurlari/)