Sağ kalan eşin, ölen eşiyle birlikte yaşadıkları konut üzerinde, miras payına mahsuben mülkiyet veya intifa hakkı talep etmesine olanak tanıyan TMK m. 652'ye dayalı bir davada görevli mahkeme hangisidir? Bu talebin hukuki niteliğini ve mal rejimi tasfiyesinden kaynaklanan alacaklardan farkını açıklayınız.

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #165002

TMK m. 652'ye dayalı, sağ kalan eşin aile konutu üzerinde mülkiyet veya intifa hakkı kurulması (özgülenme) talepli davalarda görevli mahkeme, 'Sulh Hukuk Mahkemesi'dir. Metinde yer alan Yargıtay 8. Hukuk Dairesi'nin 2014/14501 K. sayılı kararında bu husus açıkça belirtilmiştir. Bu talebin hukuki niteliği, bir 'paylaştırma' işlemidir. Bu dava sonucunda, terekeye dahil olan bir mal üzerindeki elbirliği mülkiyeti sona erdirilerek, sağ kalan eş lehine ayni bir hak (mülkiyet veya intifa) tesis edilmektedir. Mirasın paylaşılmasına ilişkin davalarda genel görevli mahkeme Sulh Hukuk Mahkemesi olduğu için, bu dava da Sulh Hukuk Mahkemesinde görülür. Bu talep, mal rejimi tasfiyesinden (örneğin edinilmiş mallara katılma rejiminden) kaynaklanan alacaklardan (TMK m. 240) farklıdır. Mal rejimi tasfiyesinden kaynaklanan talep, evlilik birliği içinde edinilen değerler üzerindeki bir alacak hakkına dayanır ve Aile Mahkemesinde görülür. TMK m. 652'deki hak ise, mal rejimi ne olursa olsun, sağ kalan eşin 'mirasçı' sıfatına dayalı olarak, miras payına mahsuben tanınan özel bir haktır. Birinin temelinde mal rejimi, diğerinin temelinde ise miras hukuku yatmaktadır. (Referans: kadimhukuk.com.tr/makale/miras-hukuku-yargitay-kararlari/)