Bir hukuk davasında, HMK m. 38/5 uyarınca hâkimin reddi dilekçesi, reddi istenen hâkime tebliğ edilmiştir. Hâkim, bir hafta içinde dosyayı inceleyip görüşünü bildirmek yerine, bu süre içinde davayla ilgili bir ara karar tesis etmiştir. Bu durumun hukuki sonucu nedir? Hâkimin, hakkında ret talebi varken davaya bakmaya devam etmesi mümkün müdür?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #164861

Bu durum açık bir usul ihlalidir. HMK m. 41/3, 'Ret talebi, merci tarafından kesin olarak karara bağlanıncaya kadar, hâkim, gecikmesinde sakınca bulunan iş ve işlemler dışında, davayla ilgili hiçbir işlem yapamaz.' hükmünü amirdir. Hakkında ret talebi bulunan bir hâkim, bu talep yetkili merci tarafından karara bağlanana kadar davadan el çekmek zorundadır. Sadece 'gecikmesinde sakınca bulunan' (örneğin, zamanaşımını kesecek bir ihtiyati tedbir kararı gibi) istisnai ve acil işlemler yapabilir. Bunun dışındaki her türlü usuli işlem (ara karar tesis etme, tanık dinleme, bilirkişiye gönderme vb.) yapması yasaktır. Somut olayda, hâkimin ret talebi hakkında görüş bildirmek yerine davayla ilgili bir ara karar tesis etmesi, bu yasağın ihlalidir. Bu yasak ihlal edilerek yapılan işlemler hukuken geçersizdir (yok hükmündedir) ve bu durum, kanun yolu incelemesinde mutlak bir bozma nedeni teşkil eder. Taraf, bu durumu her aşamada ileri sürebilir.