Bir işyerinde, işçinin sol eldiveninin ıslak olması ve başka eldiven bulunmaması nedeniyle sol eline bez sararak çalışması sonucu yaralandığı bir iş kazasında, yerel mahkeme 'müştekiye polisaj makinesinde eldiven kesmemesi direktifinin iş güvenliği eğitimini gerektirmeyeceği, bu eylemin tehlikeliliğini tecrübeli bir işçinin algılaması gerektiği' gerekçesiyle işveren hakkında beraat kararı vermiştir. Bu gerekçenin, işverenin 'işçileri karşı karşıya bulundukları mesleki riskler konusunda bilgilendirme ve gerekli iş sağlığı ve güvenliği eğitimini verme' (İş K. m. 77) yükümlülüğü açısından hukuki geçerliliğini tartışınız.

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #164860

Yerel mahkemenin bu gerekçesi, işverenin yasal yükümlülüklerini dar yorumlayan ve hukuken isabetsiz bir yaklaşımdır. İş Kanunu m. 77 (ve 6331 s.k. ilgili maddeleri), işverene sadece genel güvenlik önlemleri alma değil, aynı zamanda 'işçileri karşı karşıya bulundukları mesleki riskler, alınması gerekli tedbirler... konusunda bilgilendirmek ve gerekli iş sağlığı ve güvenliği eğitimini vermek' şeklinde pozitif ve aktif bir yükümlülük yükler. İşverenin sorumluluğu, işçinin 'tecrübesine' veya 'algılaması gereken' varsayımlara bırakılamaz. İş güvenliği eğitimi, tam olarak bu tür tehlikeli ve hatalı uygulamaların önüne geçmek için vardır. 'Makinede bez kesilmez' gibi bir bilginin, basit bir direktiften öte, riskleri ve sonuçlarıyla birlikte, sistematik bir eğitimle verilmesi gerekir. Ayrıca, olayda temel sorunlardan biri de 'başka eldiven bulunmaması'dır. İşverenin, kullanılabilir durumda yeterli sayıda kişisel koruyucu donanımı (KKD) her an hazır bulundurma yükümlülüğü de vardır. Bu yükümlülüklerini (eğitim verme, yeterli malzeme sağlama, denetleme) yerine getirmeyen işveren, işçinin hatası olsa dahi, kazanın meydana gelmesindeki kendi kusurundan (ihmalinden) dolayı sorumluluktan kurtulamaz. Yargıtay Ceza Genel Kurulu'nun 2017/461 E. sayılı kararı da bu yönde bir bozma kararıdır.