Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 38. maddesi uyarınca, bir tarafın hâkimi reddetmesi halinde, reddedilen hâkimin kendisi bu ret talebini karara bağlayabilir mi? Ret talebini incelemeye yetkili merci neresidir?

Hayır, reddedilen hâkim kendi hakkındaki ret talebini karara bağlayamaz. Bu, tarafsızlığın ve adil yargılanma hakkının temel bir gereğidir. HMK m. 40, ret talebini incelemeye yetkili merciyi açıkça düzenlemiştir. Kural olarak, ret talebi, 'reddi istenen hâkim katılmaksızın mensup olduğu mahkemece' incelenir. Yani, çok üyeli bir mahkemede (örneğin Asliye Ticaret Mahkemesi heyeti), reddedilen hâkimin dışındaki üyeler talebi karara bağlar. Eğer mahkeme tek hâkimden oluşuyorsa (örneğin Asliye Hukuk Mahkemesi), ret talebi, 'o yerde asliye hukuk hâkimliği görevini yapan diğer mahkeme veya hâkim tarafından' incelenir. Eğer o yerde tek bir asliye hukuk hâkimi varsa, talep asliye ceza hâkimi tarafından, o da yoksa en yakın yerdeki asliye hukuk mahkemesince incelenir. Bölge adliye mahkemesi ve Yargıtay daireleri için de benzer şekilde, reddedilen üyenin katılmadığı heyet tarafından karar verilir. Dolayısıyla, hâkimin kendi ret talebini incelemesi kesinlikle yasaktır.