Bir soruşturmada Cumhuriyet savcısının şüpheliyi 'uyuşturucu madde imal etme' (TCK m. 188/1) suçundan tutuklamaya sevk etmesine rağmen, sulh ceza hakiminin fiilin 'uyuşturucu madde satma' (TCK m. 188/3) suçunu oluşturduğu kanaatine vararak bu suçtan tutuklama kararı vermesi mümkün müdür? Yazarın, sulh ceza hakiminin 'fiille bağlılığı' konusundaki görüşünü CMK m. 225 ile kıyaslayarak açıklayınız.

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #164241

Yazarın görüşüne göre bu mümkündür. Yazar, kovuşturma aşamasında mahkemenin iddianamedeki hukuki nitelendirme ile değil, fiilin kendisiyle bağlı olduğunu düzenleyen CMK m. 225/1 kuralının, soruşturma aşamasında sulh ceza hakimliği için de kıyasen uygulanması gerektiğini savunmaktadır. Buna göre, sulh ceza hakimi, Cumhuriyet savcısının sevk yazısında belirttiği fiil ve fail ile bağlıdır, ancak savcının yaptığı hukuki nitelendirme (sevk maddesi) ile bağlı değildir. Hakim, önüne gelen delillere göre fiilin aslında başka bir suçu oluşturduğu kanaatine varırsa, o suçun şartları (örneğin katalog suç olma) mevcutsa, o suçtan tutuklama kararı verebilir. Yazara göre, hakimi savcının hukuki nitelendirmesiyle bağlı tutmak, Anayasa m. 138'de düzenlenen hakim bağımsızlığına aykırı olurdu. Dolayısıyla, örnekteki durumda sulh ceza hakimi fiili 'satma' olarak nitelendirip bu suçtan tutuklama kararı verebilir.