Kamulaştırmasız el atma kavramını, 'fiili el atma' ve 'hukuki el atma' ayrımı yaparak açıklayınız. Bu iki el atma türüne karşı açılacak davalarda görevli yargı kolu (adli/idari) nasıl farklılaşmaktadır?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #162738

Kamulaştırmasız el atma, idarenin özel mülkiyete konu bir taşınmaza kamulaştırma usullerine uymadan ve bedelini ödemeden el koymasıdır. 'Fiili el atma', idarenin taşınmazın zilyetliğini ele geçirerek üzerine yol, bina, tesis gibi yapılar inşa etmesi gibi eylemli müdahalelerdir. 'Hukuki el atma' ise, idarenin fiili bir müdahalesi olmamasına rağmen, imar planlarında taşınmazı 'ilköğretim alanı', 'park', 'rekreasyon alanı' gibi kamusal bir amaca tahsis ederek malikin tasarruf hakkını süresiz olarak kısıtlamasıdır. Bu iki tür el atmada görevli yargı kolu farklıdır. Yargıtay'ın yerleşik içtihatlarına göre, idarenin haksız fiil niteliğindeki 'fiili el atma' eylemlerinden kaynaklanan bedel/tazminat davalarında görevli mahkeme, taşınmazın bulunduğu yer Asliye Hukuk Mahkemesi yani adli yargıdır. Buna karşılık, imar planlarından kaynaklanan kısıtlamalar gibi 'hukuki el atma' durumlarında, 2942 sayılı Kanun'un Geçici 6. maddesi uyarınca, açılacak tazminat davalarında görevli yargı yeri idari yargıdır (İdare Mahkemeleri). (Kaynak: kamulastirmasiz-el-atma-davasi-nedir.html)