Gürültüye neden olma suçunda (TCK m. 183), kanunda ceza 'iki aydan iki yıla kadar hapis veya adlî para cezası' olarak seçimlik şekilde düzenlenmiştir. Hakimin, bu cezalardan birini seçerken kullanacağı takdir yetkisinin temel kriterleri neler olmalıdır? Bir olayın özelliklerine göre hapis cezası, başka bir olayın özelliklerine göre adli para cezası tercih edilmesini haklı kılan unsurlar neler olabilir?

Hakim, hapis cezası ile adli para cezası arasında seçim yaparken, TCK'nın 50. ve 61. maddelerindeki cezanın bireyselleştirilmesine ilişkin genel ilkeleri göz önünde bulundurmalıdır. Temel kriterler şunlardır: 1) Suçun İşleniş Biçimi: Gürültünün şiddeti, süresi, günün hangi saatinde yapıldığı (gece/gündüz), yerleşim yerine yakınlığı gibi unsurlar. Örneğin, gece yarısı, bir hastanenin yanında, çok yüksek sesle ve saatlerce devam eden bir gürültü, hapis cezası seçimini haklı kılabilir. 2) Failin Kastının Yoğunluğu: Failin uyarılara rağmen eylemine devam etmesi, kasıt yoğunluğunu gösterir ve hapis cezası yönünde bir etken olabilir. 3) Meydana Gelen Tehlikenin Ağırlığı: Gürültünün özellikle çocuklar, yaşlılar veya hastalar üzerindeki olumsuz etki potansiyelinin yüksekliği. 4) Failin Kişiliği ve Sosyo-Ekonomik Durumu: Failin daha önceki suç kayıtları (sabıkası), pişmanlık gösterip göstermemesi gibi hususlar. Örneğin, ilk kez böyle bir fiili işleyen ve pişmanlık duyan bir fail için adli para cezası daha orantılı olabilir. Kısacası, fiilin haksızlık içeriğinin ağırlığı ve failin kusurluluğunun derecesi, hakimin seçimindeki temel ölçütlerdir. (Kaynak: kadimhukuk.com.tr/makale/gurultuye-neden-olma-sucu-cezasi-tck-183/)