İdari yargıda görülen bir iptal davasında, davanın 'feragat nedeniyle konusu kalmadığına' karar verilmesi durumunda, yargılama giderleri ve vekalet ücreti kime yükletilir? Bu genel kuralın, davacının 'adli yardımdan' yararlandığı durumlarda bir istisnası olabilir mi?

Genel kural olarak, İYUK'un atıf yaptığı HMK m. 312 uyarınca, davasından feragat eden taraf, davada aleyhine hüküm verilmiş gibi yargılama giderlerini ödemeye mahkum edilir. Yani, feragat halinde giderler ve karşı taraf vekalet ücreti davacıya yükletilir. Ancak, bu genel kuralın, davacının adli yardımdan yararlandığı durumlarda bir istisnası olabilir. Metindeki Danıştay kararında da görüldüğü gibi, HMK m. 339/2, yargılama giderlerinin tahsilinin adli yardımdan yararlananın 'mağduriyetine neden olacağı' anlaşılırsa, mahkemenin onu tamamen veya kısmen ödemeden muaf tutabileceğini düzenler. Davadan feragat eden adli yardımlı davacı, eğer feragat sebebinin (eşinin vefatı gibi) kendisi için ek bir zorluk yarattığını ve yargılama giderlerini ödemesinin yeni bir mağduriyete yol açacağını ileri sürerse, mahkemenin bu durumu değerlendirerek HMK m. 339/2 uyarınca onu giderlerden muaf tutması mümkündür. Bu, genel kurala getirilmiş önemli bir sosyal ve hukuki istisnadır. (Kaynak: barandogan.av.tr/blog/mevzuat/hmk-madde-339-adli-yardimla-ertelenen-yargilama-giderlerinin-tahsili.html)