Hırsızlık suçundan yargılanan bir sanık, henüz soruşturma aşamasındayken çaldığı malın bir kısmını mağdura iade etmiştir. Bu durumda TCK m. 168'deki etkin pişmanlık hükmünün uygulanabilmesi için mağdurun rızasının aranması neden önemlidir? Mağdur rıza göstermezse ne olur?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #161617

TCK m. 168/4, 'Kısmen geri verme veya tazmin halinde etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanabilmesi için, ayrıca mağdurun rızası aranır.' hükmünü amirdir. Bu hükmün önemi, mağdurun iradesine ve haklarına saygı gösterilmesidir. Kanun koyucu, zararın tamamen giderilmediği durumlarda, failin tek taraflı olarak 'bir miktar' iade yaparak ceza indiriminden faydalanmasının mağduriyetin devamına yol açacağını ve adil olmayacağını düşünmüştür. Kısmi iade, mağdurun tam olarak tatmin olmasını sağlamayabilir. Bu nedenle, mağdura bir nevi 'söz hakkı' tanınmıştır. Mağdur, yapılan kısmi iadeyi yeterli bulup rıza gösterirse, fail etkin pişmanlık indiriminden yararlanır. Ancak mağdur, 'ben zararımın tamamını istiyorum, bu kısmi iadeyi kabul etmiyorum' diyerek rıza göstermezse, sanık hakkında etkin pişmanlık hükümleri uygulanamaz ve cezasından indirim yapılamaz. (Yargıtay 13. Ceza Dairesi'nin 28.05.2013 tarihli kararında bu hususun araştırılması gerektiği belirtilmiştir.)