Yabancı bir gerçek kişinin Türkiye'de şahıs işletmesi kurması mümkün müdür? Mümkünse, 4817 sayılı (mülga) Kanun dönemine göre aranan temel şart neydi ve bu şart günümüz uygulamasında neden nadiren karşılaşılan bir durumdur?

Evet, teorik olarak mümkündür. Ancak pratikte oldukça zordur. Mülga 4817 sayılı Yabancıların Çalışma İzinleri Hakkında Kanun'un 7. maddesi uyarınca, yabancının 'bağımsız çalışma izni' alabilmesi için 'Türkiye'de en az beş yıl kanuni ve kesintisiz olarak ikamet etmiş' olması şartı aranıyordu. Bu izin, şahıs işletmesi kurma hakkı veriyordu. Günümüzde bu durumla nadiren karşılaşılmasının sebebi şudur: Bir yabancının Türkiye'de beş yıl kesintisiz ikamet etmesi, ona genellikle Türk vatandaşlığına başvuru hakkını da tanımaktadır (5901 sayılı TVK m. 11). Bu hakkı kazanan yabancılar, daha karmaşık olan bağımsız çalışma izni sürecine girmek yerine, Türk vatandaşlığına geçerek bir Türk vatandaşı gibi kolayca şahıs işletmesi kurmayı tercih etmektedirler. Bu nedenle, şahıs işletmesi kurmak isteyen yabancılar için vatandaşlık daha pratik bir yol haline gelmiştir.