Taraflar arasındaki bir sözleşmede, hem 'uyuşmazlıkların tahkim yoluyla çözüleceği' hem de 'ihtilaf durumunda X mahkemelerinin yetkili olduğu' şeklinde iki farklı hüküm bulunması halinde, tahkim şartının geçerliliği nasıl etkilenir? Yargıtay 15. Hukuk Dairesi'nin 2016/4735 E., 2017/259 K. sayılı kararında bu durum nasıl yorumlanmıştır?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #161466

Geçerli bir tahkim şartının varlığı için tarafların uyuşmazlığı hakem yoluyla çözme iradelerinin 'açık ve kesin' olması gerekir. Sözleşmede hem tahkime gidileceğini belirten hem de genel mahkemeleri yetkili kılan çelişkili hükümlerin bulunması, bu iradenin kesinliğini ortadan kaldırabilir ve tahkim şartını geçersiz kılabilir. Yargıtay 15. Hukuk Dairesi'nin 2016/4735 E., 2017/259 K. sayılı kararında da benzer bir durum ele alınmıştır. Kararda, sözleşmede 'her türlü anlaşmazlıklar hakemlik yoluyla çözülecektir' denildikten sonra, 'hakemlik yoluyla çözülmesi mümkün olmayan hususlarda ve sözleşme ve eklerinde belirtilen durumlarda başvuru makamı İstanbul mahkemeleri ve icra daireleridir' şeklinde bir ifadenin yer aldığı görülmüştür. Daire, bu ikinci ifadenin, tahkim iradesinin mutlak ve kesin olmadığını gösterdiğini, tahkim şartını belirsizleştirdiğini ve hükümsüz kıldığını kabul etmiştir. Bu nedenle mahkemenin tahkim ilk itirazını reddederek işin esasına girmesi gerektiğine hükmetmiştir. Bu tür çelişkili ifadeler, tahkim iradesini zayıflattığı için genellikle tahkim şartının geçersizliği sonucunu doğurur.