İYUK m. 20'deki re'sen araştırma ilkesi, HMK'daki 'taraflarca getirilme' ilkesinden ne şekilde ayrılır?

Temel fark, delillerin toplanmasındaki rol dağılımıdır. Hukuk davalarında (HMK) kural olarak 'taraflarca getirilme (ihzar)' ilkesi geçerlidir; yani dava malzemesini (delilleri, vakıaları) taraflar toplar ve mahkemeye sunar. Hakim, tarafların sunmadığı bir delili kural olarak kendiliğinden araştıramaz. İdari yargıda (İYUK) ise 're'sen araştırma' ilkesi geçerlidir. Hakim, tarafların sunduklarıyla bağlı kalmayıp, maddi gerçeğe ulaşmak için gerekli gördüğü tüm delilleri kendiliğinden toplayabilir. Bu fark, idari yargıdaki uyuşmazlıkların kamu düzenini ilgilendirmesinden ve taraflar arasındaki 'silahların eşitsizliği' durumundan kaynaklanır.