Kasten yaralama suçu ile kasten öldürmeye teşebbüs suçu arasındaki temel ayrım olan 'kast'ın belirlenmesinde Yargıtay'ın kullandığı objektif kriterleri, metinde yer alan Ceza Genel Kurulu kararı ışığında sıralayınız. Sanığın eylemine 'engel bir hal' nedeniyle son vermesinin, kastın öldürmeye yönelik olduğunun tespitindeki rolünü ve önemini, 'gönüllü vazgeçme' kurumuyla karşılaştırarak tartışınız.

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #159832

Kasten yaralama ile kasten öldürmeye teşebbüs arasındaki ayrım, failin manevi unsuruna, yani kastına dayanır. Failin iç dünyasına ait olan bu kast, dış dünyaya yansıyan hareketlerden yola çıkılarak belirlenir. Yargıtay'ın istikrarlı kararlarında belirttiği ve metindeki CGK kararında da vurgulanan objektif kriterler şunlardır: 1) Fail ile mağdur arasındaki husumetin varlığı, nedeni ve derecesi. 2) Suçta kullanılan aletin niteliği (bıçak, silah vb. öldürmeye elverişliliği). 3) Darbe sayısı ve şiddeti. 4) Yaraların vücuttaki yeri (göğüs, baş gibi hayati bölgelerin hedeflenmesi). 5) Yaraların niteliği ve niceliği (hayati tehlike oluşturup oluşturmadığı). 6) Failin hedef seçme imkanının olup olmadığı. 7) Failin eylemine kendiliğinden mi yoksa bir engel nedeniyle mi son verdiği. Failin eylemine 'engel bir hal' (mağdurun direnci, üçüncü kişilerin müdahalesi, silahın tutukluk yapması vb.) nedeniyle son vermesi, kastın öldürmeye yönelik olduğunun en önemli göstergelerinden biridir. Bu durum, failin öldürme niyetini gerçekleştirmeye devam etmek istediğini ancak elinde olmayan bir nedenle bunu başaramadığını gösterir ve bu da 'teşebbüs'ün (TCK m. 35) tanımına uyar. Buna karşılık, eğer fail herhangi bir dış engel olmaksızın, kendi iradesiyle eylemine son verseydi, bu durum 'gönüllü vazgeçme' (TCK m. 36) olarak değerlendirilebilirdi. Gönüllü vazgeçme halinde fail, teşebbüsten değil, o ana kadar gerçekleştirdiği ve tamamlanmış bir suç varsa (örneğin yaralama) ondan sorumlu olurdu. Dolayısıyla, eyleme 'engel bir hal' nedeniyle son verilmesi, failin öldürme kastından vazgeçmediğini, sadece amacına ulaşamadığını ortaya koyar ve suçu yaralamadan öldürmeye teşebbüse taşır. (Kaynak: zulkufarslan.av.tr/kasten-oldurme-sucuna-tesebbus/, YCGK E. 2017/1-179, K. 2019/60)