Edinilmiş mallara katılma rejiminin tasfiyesinde, bir eşin diğer eşin katılma alacağını azaltma kastıyla yaptığı devirler TMK m. 229 uyarınca 'eklenecek değer' olarak hesaba katılır. Metinde belirtilen Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 2012/629 K. sayılı kararı ışığında, bu tür bir devrin 'muvazaalı' olup olmamasının, 'katılma alacağını azaltma kastı'nın varlığının tespitindeki rolünü analiz ediniz. Muvazaalı olmayan ancak yine de katılma alacağını azaltma kastı taşıyan bir devir işlemi hukuken mümkün müdür? Örnekle açıklayınız.

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #159825

TMK m. 229, katılma alacağını azaltma kastıyla yapılan devirlerin, mal rejiminin tasfiyesinde mevcutmuş gibi hesaba katılacağını düzenler. YHGK'nın 2012/629 K. sayılı kararında da vurgulandığı gibi, 'katılma alacağını azaltma kastı' ile 'muvazaa' farklı hukuki kavramlardır ve bir devrin TMK m. 229 kapsamında değerlendirilmesi için muvazaalı olması şart değildir. Muvazaa, tarafların gerçekte yapmak istemedikleri bir işlemi, üçüncü kişileri aldatmak amacıyla yapmış gibi görünmeleridir ve bu işlem kesin hükümsüzdür. 'Katılma alacağını azaltma kastı' ise, geçerli bir hukuki işlem (örneğin gerçek bir satış veya bağışlama) aracılığıyla, malvarlığını eksilterek gelecekteki bir tasfiyede diğer eşe düşecek payı azaltma niyetidir. Dolayısıyla, muvazaalı olmayan ancak katılma alacağını azaltma kastı taşıyan bir devir hukuken mümkündür. Örnek: Bir eş, boşanma davası açılacağını öngörerek, evlilik birliği içinde edindiği bir taşınmazı, gerçek piyasa değerinden, banka kanalıyla ödeme alarak üçüncü bir kişiye satar. Burada işlem görünüşte geçerli bir satıştır, muvazaa yoktur. Ancak, bu satışın hemen boşanma davası öncesinde yapılması, elde edilen paranın makul bir yatırıma dönüştürülmeyip harcanması veya izinin kaybettirilmesi gibi olgular, eşin bu satışı diğer eşin katılma alacağını azaltma 'kastıyla' yaptığını gösterebilir. Bu durumda işlem hukuken geçerli olsa dahi, devredilen taşınmazın değeri, sanki hiç satılmamış gibi TMK m. 229 uyarınca tasfiye hesabına 'eklenecek değer' olarak dahil edilir. (Kaynak: barandogan.av.tr/blog/medeni-hukuk/katilma-alacagini-azaltma-kastiyla-mallarin-devredilmesi.html)