Yargıtay 9. Hukuk Dairesi'nin, iş uyuşmazlıklarında arabuluculuk son tutanak tarihini temerrüt tarihi olarak kabul etme yönündeki içtihadı, işçi ve işveren arasındaki menfaatler dengesini nasıl etkilemektedir? Bu kararın işçinin faiz alacağı üzerindeki olumlu etkileri ile işverenin dava açılmadan önceki süreçte faiz yükü altına girmesinin olumsuz etkilerini hukuki ve ekonomik açıdan tartışınız.
Yargıtay'ın bu içtihadı, işçi ve işveren arasındaki menfaatler dengesini önemli ölçüde etkilemektedir. İşçi açısından en belirgin olumlu etki, faiz alacağının başlangıç tarihinin dava tarihinden daha geriye, yani arabuluculuk son tutanak tarihine çekilmesidir. Arabuluculuk ve dava açma süreci arasında geçen zaman dilimi için de işçi, faiz hakkı kazanmış olur. Bu, özellikle yargı süreçlerinin uzun sürdüğü bir sistemde, işçinin alacağının enflasyon karşısındaki değer kaybını kısmen de olsa telafi eder ve işçinin mali kaybını azaltır. Aynı zamanda, işverenleri arabuluculuk sürecinde daha uzlaşmacı olmaya teşvik edebilir, zira anlaşamama durumunda faiz işlemeye başlayacaktır. İşveren açısından ise durum olumsuzdur. İşveren, henüz hakkında bir dava açılmamışken ve yargısal bir karar yokken, sadece arabuluculuk sürecinin anlaşmazlıkla sonuçlanması üzerine temerrüt faizi yükümlülüğü altına girmektedir. Ekonomik olarak bu, işveren üzerinde bir mali baskı oluşturur. Hukuki olarak, işverenin 'henüz bir mahkeme kararıyla ispatlanmamış bir borç için' faizle sorumlu tutulması, savunma hakkı ve adil yargılanma hakkı bağlamında tartışmalara yol açabilir. İşveren, arabuluculukta talep edilen alacağın haksız olduğunu düşünebilir ve mahkemede bunu ispatlayacağına inanabilir. Bu durumda, dava sonuçlanana kadar faiz işlemesi, işveren aleyhine bir durum yaratır. Ancak Yargıtay, temerrüdün bir kusur sorumluluğu değil, borcun muaccel hale gelip talep edilmesine rağmen ödenmemesinin bir sonucu olduğu ilkesinden hareketle, menfaatler dengesinde işçinin alacağını koruma yönünde bir tercih yapmıştır. (İlgili metin: iscilik-alacaklarinda-temerrut-ve-faiz, İlgili Kanunlar: TBK md. 117, 7036 s. K. md. 3)