Muris muvazaası davasında, davacı tanıkları dinlenmeden, sadece davacı vekiline 'tanıklarını hazır etmesi' için süre verilip tanıkların hazır edilmemesi üzerine davanın reddedilmesi hukuka uygun mudur? Yargıtay 1. Hukuk Dairesi'nin 2018/2388 E. sayılı kararındaki HMK m. 243/1 yorumunu açıklayınız.
Cevap: Hayır, hukuka uygun değildir. Yargıtay 1. Hukuk Dairesi'nin 2018/2388 E. sayılı kararında da belirtildiği gibi, tanıkların taraflarca hazır edilmesini zorunlu kılan bir kural yoktur. HMK m. 243/1, 'Tanık davetiye ile çağrılır. Ancak, davetiye gönderilmeden taraflarca hazır bulundurulan tanık da dinlenir' hükmünü içermektedir. Bu hükümden anlaşılacağı üzere, asıl olan tanığın mahkeme tarafından davetiye ile çağrılmasıdır. Tarafın tanığını hazır etmesi ise bir istisnadır. Mahkemenin, tanık listesi sunan tarafa tanıklarını hazır etme yükümlülüğü yüklemesi ve hazır edilmeyince dinlemekten vazgeçmesi, Anayasa'nın 36. maddesinde güvence altına alınan adil yargılanma hakkı ve bu kapsamdaki iddia ve savunma hakkının kısıtlanması anlamına gelir. Bu, eksik incelemedir ve bozma nedenidir. Mahkeme, bildirilen tanıkları usulüne uygun olarak davet etmekle yükümlüdür.