CMK Madde 90/4 uyarınca kolluğun, yakalanan kişiye kanuni haklarını derhal bildirme yükümlülüğü neleri kapsar ve bu bildirimin yapılmamasının hukuki sonuçları neler olabilir?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #156430

CMK Madde 90/4, kolluğun yakaladığı kişiye, kaçmasını, kendisine veya başkalarına zarar vermesini önleyecek tedbirleri aldıktan sonra, kanuni haklarını derhal bildirmesini emreder. Bu haklar tipik olarak şunları içerir: 1. Yakalanma ve yakalanma nedenleri hakkında bilgi alma hakkı. 2. Susma hakkı (aleyhine olan hususlarda beyanda bulunmama). 3. Müdafi (avukat) yardımından yararlanma hakkı, eğer müdafi tayin edebilecek durumda değilse baro tarafından bir müdafi atanmasını isteme hakkı. 4. Yakınlarına haber verme hakkı. 5. Gözaltına alınacaksa, gözaltı süresi ve gözaltı kararına itiraz hakkı. 6. Üzerindeki suç isnadını öğrenme hakkı. Bu hakların bildirilmemesi veya eksik bildirilmesi, savunma hakkının kısıtlanması anlamına gelebilir. Özellikle ifade alma gibi işlemlerde, bu haklar hatırlatılmadan alınan ifadeler hukuka aykırı delil (CMK m.147, m.148) niteliği taşıyabilir ve hükme esas alınamayabilir. Ayrıca, bu durum AİHS m.5 (özgürlük ve güvenlik hakkı) ve m.6 (adil yargılanma hakkı) ihlallerine de yol açabilir.