Bir sanığın avukatı, esas hakkında savunmasını yaptıktan sonra istifa ederse, zorunlu müdafilik kapsamındaki bu davada mahkeme yargılamaya devam edebilir mi? Bu durumun usul ekonomisi ve dürüst yargılanma hakkı açısından yarattığı çelişkiyi tartışınız.

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #153104

Mevcut CMK hükümlerine göre mahkeme yargılamaya devam edemez. Zorunlu müdafilik, kovuşturmanın her aşamasında müdafiin varlığını gerektiren emredici bir kuraldır. Esas hakkında savunma yapılmış olsa dahi, müdafiin istifa etmesi veya duruşmaya katılmaması halinde, mahkemenin sanığa derhal yeni bir müdafi tayin ettirmesi ve yargılamayı ertelemesi gerekir. Bu durum, bir çelişki yaratmaktadır: Bir yanda, müdafiin yokluğunda yargılamaya devam edilmesinin dürüst yargılanma ve savunma hakkını (Anayasa m.36, İHAS m.6) ihlal edeceği gerçeği vardır. Diğer yanda ise, özellikle çok sanıklı davalarda, bu kuralın katı uygulanması, bir müdafiin istifası veya mazeretiyle davanın defalarca ertelenmesine, yargılamanın makul sürede bitirilememesine ve usul ekonomisine ciddi zarar vermesine yol açmaktadır. Metindeki yazar da bu çelişkiye dikkat çekerek, esas hakkında savunma yapıldıktan sonra müdafi yokluğunda yargılamaya devam edilebilmesine yönelik bir kanun değişikliği önermektedir. Bu, iki ilke arasında bir denge kurma çabasıdır. (İlgili metin: sen.av.tr/tr/makale/zorunlu-mudafilik-ve-yargilama-surati, İlgili Kanun Maddeleri: CMK m.150, m.289)