Montrö Sözleşmesi, barış zamanında ticaret gemilerinin geçişini 'tam özgürlük' ilkesine bağlamıştır (Madde 2). Türkiye'nin, bu gemilerden Kıyı Emniyeti Genel Müdürlüğü aracılığıyla aldığı 'kılavuzluk' ve 'römorkör' hizmet bedelleri, bu tam özgürlük ilkesine aykırı mıdır?

Hayır, aykırı değildir. Montrö Sözleşmesi, geçişin kendisini serbest bırakmıştır. Ancak bu, Türkiye'nin kendi egemenlik alanı olan Boğazlarda seyir güvenliğini sağlamak amacıyla makul ve ayrımcı olmayan düzenlemeler yapmasına engel değildir. Kılavuzluk ve römorkör hizmetleri, özellikle büyük tonajlı gemiler için seyir, can, mal ve çevre emniyetini sağlamaya yönelik hizmetlerdir. Bu hizmetler zorunlu değildir (belirli istisnalar dışında), ancak tavsiye edilir. Karşılığında alınan ücretler, bir 'geçiş vergisi' veya 'harç' değil, verilen bir hizmetin bedelidir. Bu bedeller, uluslararası hukuka ve denizcilik teamüllerine uygun, makul ve ayrımcı olmadığı sürece, Sözleşme'nin 'tam geçiş özgürlüğü' ilkesini ihlal etmez. (Kaynak: turk-bogazlari-hangi-sartlarla-ve-ne-zaman-kapatilabilir)