HMK m. 25'te düzenlenen 'taraflarca getirilme ilkesi' ile HMK m. 31'de düzenlenen 'hâkimin davayı aydınlatma ödevi' arasındaki ilişkiyi açıklayınız.

Taraflarca getirilme ilkesi (HMK m. 25), hâkimin tarafların ileri sürmediği vakıaları ve delilleri kendiliğinden araştıramayacağını ve hükmüne esas alamayacağını belirtir. Ancak bu ilke, hâkimin davayı aydınlatma ödevi (HMK m. 31) ile yumuşatılmıştır. Aydınlatma ödevi kapsamında hâkim, maddi veya hukuki açıdan belirsiz ya da çelişkili gördüğü hususlar hakkında taraflara soru sorabilir, açıklama yaptırabilir ve delil gösterilmesini isteyebilir. Buradaki amaç, tarafların ileri sürmediği yeni bir vakıayı davaya dahil etmek değil, taraflarca ileri sürülmüş olan ancak belirsiz kalmış hususları netleştirmektir. YHGK E. 2018/480 K. 2019/975 sayılı kararda da bu dengeye işaret edilmiştir.