Bir taşınmazın imar planında 'özel spor tesisleri alanı' olarak ayrılması, malikin mülkiyet hakkını Anayasa m. 35 bağlamında nasıl etkiler? Bu durumun 'kamulaştırmasız el atma' sayılmasının gerekçesi nedir?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #150818

Anayasa'nın 35. maddesi mülkiyet hakkını güvence altına alır ve bu hakkın ancak kamu yararı amacıyla kanunla sınırlanabileceğini belirtir. Bir taşınmazın imar planında 'özel spor tesisleri alanı' gibi belirli bir amaca tahsis edilmesi, malikin o taşınmaz üzerindeki kullanma, yararlanma ve tasarruf yetkilerini ciddi şekilde ve süresi belirsiz olarak kısıtlar. Malik artık arazisini dilediği gibi (örneğin konut veya ticari alan olarak) kullanamaz. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 2022/5-56 E. sayılı kararında belirtildiği gibi, bu durum, mülkiyet hakkının özüne dokunan bir müdahaledir. İdarenin bu kısıtlamayı getirip uzun süre kamulaştırma yapmaması, fiili bir el atma olmasa da, hukuken mülkiyet hakkını kullanılamaz hale getirdiği için 'hukuki el atma' yani 'kamulaştırmasız el atma' sayılır. Bu durumda malik, mülkiyet hakkının bedele çevrilmesini, yani idareden taşınmazının değer karşılığını talep edebilir.