Arabuluculuk sürecinde düzenlenen 'anlaşma belgesi'nin hukuki niteliği nedir ve bu belgenin ilam niteliğinde belge sayılması için hangi ek işlem gereklidir? Bu işlemin amacı nedir?

Arabuluculuk faaliyeti sonunda varılan anlaşmanın kapsamı taraflarca belirlenir ve bu anlaşma bir 'anlaşma belgesi' ile yazılı hale getirilir. Bu belge, taraflar ve arabulucu tarafından imzalandığında, 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu m. 18 uyarınca 'ilam niteliğinde belge' sayılır. İlam niteliğinde belge, mahkeme kararı gibi doğrudan icra daireleri aracılığıyla icra edilebilen bir belgedir. Anlaşma belgesine bu gücü kazandırmak için taraflar, asıl uyuşmazlık hakkındaki davaya bakmakla görevli ve yetkili mahkemeden 'icra edilebilirlik şerhi' verilmesini talep edebilirler. Bu şerh, belgenin içeriğinin arabuluculuğa ve cebri icraya elverişli olup olmadığının mahkeme tarafından denetlenmesi sonucunda verilir ve belgeye kesin bir icra kabiliyeti kazandırır. Davanın zorunlu arabuluculuğa tabi olduğu durumlarda, arabuluculuk faaliyeti sonunda düzenlenen ve taraflar ile avukatları ve arabulucu tarafından birlikte imzalanan anlaşma belgesi ise, icra edilebilirlik şerhi aranmaksızın ilam niteliğinde belge sayılır.