Bir boşanma davası yargılaması tamamlanıp, mahkemece hem boşanmaya hem de boşanmanın fer'ilerine (nafaka, tazminat) ilişkin nihai karar verildikten sonra, tarafların bu kararın kanun yolu denetiminden geçmesini beklemeden hükmü kesinleştirmeleri mümkün müdür? Bu sürecin hızlandırılması için tarafların hangi hukuki yola başvurmaları gerekir ve bu yolun kullanılması halinde kararın kesinleşmesi nasıl gerçekleşir?

Evet, mümkündür. Bir boşanma davasında nihai karar verildikten sonra, tarafların kararın kanun yolu denetiminden (istinaf, temyiz) geçmesini beklemeden hükmü kesinleştirmeleri, 'kanun yolundan feragat' müessesesi ile mümkündür. Normalde, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren başlayan ve genellikle aylarca, hatta yıllarca sürebilen kanun yolu süreci, tarafların ortak iradesiyle bertaraf edilebilir. Bu sürecin hızlandırılması için tarafların izlemesi gereken hukuki yol ve sonuçları şöyledir: 1) İzlenmesi Gereken Yol (Kanun Yolundan Feragat): HMK m. 349 (istinaftan feragat) ve HMK m. 366 (temyizden feragat) bu imkanı düzenler. Boşanma kararını bir an önce kesinleştirmek isteyen taraflar, ilk derece mahkemesi kararının kendilerine tebliğinden sonra, mahkemeye hitaben yazacakları ayrı ayrı veya ortak bir 'istinaf hakkından feragat' dilekçesi ile bu haklarını kullanabilirler. 2) Feragatin Sonuçları: a) Tek Taraflı Feragat: Eğer taraflardan sadece biri istinaf hakkından feragat ederse, bu tek başına kararı kesinleştirmez. Diğer tarafın istinaf süresi (tebliğden itibaren 2 hafta) sonuna kadar beklenir. Eğer diğer taraf da süresi içinde istinafa başvurmazsa, süre sonunda karar kesinleşir. b) Karşılıklı Feragat: Eğer her iki taraf da istinaf haklarından feragat ettiklerini birer dilekçe ile mahkemeye bildirirlerse, artık iki haftalık istinaf süresinin dolması beklenmez. İkinci feragat dilekçesinin mahkeme kaydına girdiği anda, karar 'kesinleşmiş' olur. c) Kesinleşmenin Gerçekleşmesi: Karşılıklı feragat üzerine mahkeme, kararın kesinleştiğini tespit eder ve kararın altına 'kesinleşme şerhi' düşer. Bu şerhin düzenlenmesiyle birlikte, mahkeme kalemi, kesinleşmiş boşanma ilamını ilgili Nüfus Müdürlüğü'ne gönderir ve boşanma, nüfus kayıtlarına işlenir. Bu yol, özellikle anlaşmalı boşanmalarda veya çekişmeli boşanma sonrası tarafların sonuca razı olduğu durumlarda, yargılama sürecini haftalar, hatta aylar mertebesinde kısaltan, son derece pratik ve etkili bir hukuki yoldur.