Maddi ve manevi tazminat davası açma süresi (zamanaşımı), davanın sebebine göre nasıl farklılık gösterir? Haksız fiil, sözleşmeye aykırılık ve boşanma durumları için süreleri belirtiniz.

Tazminat davası açma süresi, temelindeki hukuki sebebe göre değişiklik gösterir: 1) Haksız Fiil: TBK m. 72'ye göre, zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten itibaren 2 yıl ve her halde fiilin işlendiği tarihten itibaren 10 yıllık zamanaşımı süresi vardır. Eğer fiil aynı zamanda daha uzun zamanaşımına tabi bir suç teşkil ediyorsa, ceza zamanaşımı süresi uygulanır. 2) Sözleşmeye Aykırılık: TBK m. 146'daki genel kurala göre, sözleşmenin ihlalinden doğan tazminat talepleri için zamanaşımı süresi 10 yıldır. 3) Boşanma: Boşanmadan kaynaklanan maddi ve manevi tazminat talepleri, boşanma davası ile birlikte istenebileceği gibi, boşanma hükmünün kesinleşmesinden itibaren 1 yıl içinde ayrı bir dava ile de istenebilir. Bu 1 yıllık süre hak düşürücü bir süredir (TMK m. 178).