Bir şikayet üzerine verilen takipsizlik (kovuşturmaya yer olmadığına dair) kararına karşı sulh ceza hakimliğine yapılan itirazın da reddedilmesi durumunda, şikayetçinin Anayasa Mahkemesi'ne bireysel başvuru hakkı tamamen ortadan kalkmış mıdır? Eğer başvuru mümkünse, hangi temel hakka dayanarak ve hangi gerekçeyle yapılmalıdır?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #147957

Hayır, başvuru hakkı tamamen ortadan kalkmamıştır. Anayasa Mahkemesi'nin 'adil yargılanma hakkı' yönünden başvuruyu konu bakımından yetkisiz bulması, diğer temel haklar yönünden başvuru yapılamayacağı anlamına gelmez. Şikayetçi, bu durumda 'etkili başvuru hakkının' ihlal edildiği iddiasıyla Anayasa Mahkemesi'ne bireysel başvuruda bulunabilir. Bu hak, AİHS m. 13'te ve zımnen Anayasa m. 40'ta ('Temel hak ve hürriyetlerin korunması') güvence altına alınmıştır. Başvurudaki temel argüman; devletin, işlendiği iddia edilen suça ilişkin 'etkili bir soruşturma yapma' pozitif yükümlülüğünü yerine getirmediği, takipsizlik kararının ve buna yapılan itirazın reddinin keyfi veya yetersiz gerekçelere dayandığı, böylece temel bir hakkı ihlal edilen bireyin hakkını arayabileceği etkili bir yolun kapatıldığı şeklinde olmalıdır. Bu yol, 'adil yargılanma hakkı' yerine 'etkili başvuru hakkı' ve 'hak arama hürriyeti' temelinde kurulmalıdır.