İdari davaya konu olacak bir işlemin 'kesin ve yürütülmesi gereken bir işlem' olması ne demektir? Bir idari işlemin bu niteliği taşıyıp taşımadığı, İYUK'un hangi maddesi kapsamında ve hangi aşamada incelenir?

Bir idari işlemin 'kesin ve yürütülmesi gereken bir işlem' olması, o işlemin idari makamın iradesini son ve nihai olarak yansıtan, başka bir makamın onayı veya ek bir işleme gerek kalmaksızın tek başına hukuki sonuç doğurabilen, uygulanabilir nitelikte bir işlem olması demektir. Hazırlık işlemleri (örneğin, bir soruşturma açılması kararı), tavsiye veya görüş bildiren işlemler, henüz tamamlanmamış işlemler bu niteliği taşımaz ve bunlara karşı dava açılamaz. İşlemin bu niteliği taşıyıp taşımadığı, İYUK m.14/3-d uyarınca 'idari davaya konu olacak kesin ve yürütülmesi gereken bir işlem olup olmadığı' yönünden, davanın 'ilk inceleme' aşamasında mahkeme tarafından re'sen incelenir. Eğer mahkeme, dava konusu edilen işlemin bu niteliği taşımadığı kanısına varırsa, İYUK m.15/1-b uyarınca davanın esasına girmeden 'davanın reddine' karar verir. (Kaynak: kadimhukuk.com.tr/makale/idari-yargilama-usulu-kanunu-15-madde-iyuk/, İYUK m.14, m.15)