Pandemi döneminde, İl Umumi Hıfzıssıhha Kurulları, 1593 sayılı Umumi Hıfzıssıhha Kanunu'na dayanarak baroların genel kurul toplantılarını ve seçimlerini ertelemiştir. Bu durum, 1136 sayılı Avukatlık Kanunu'nun seçimlerin belirli tarihlerde yapılmasını emreden amir hükümlerine (m.82, m.115) aykırılık oluşturmaktadır. Bu iki kanun hükmü arasındaki çatışmayı ve ortaya çıkan hukuki sorunu 'normlar hiyerarşisi' ve 'kanunların hususiliği-genelliği' ilkeleri açısından tartışınız.

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #147151

Bu durum, iki kanun arasında bir çatışma yaratmaktadır. Avukatlık Kanunu, baro seçimlerinin ne zaman ve nasıl yapılacağını düzenleyen özel (hususi) bir kanundur. Umumi Hıfzıssıhha Kanunu ise, salgın hastalıklarla mücadele gibi genel kamu sağlığı konularını düzenleyen genel (umumi) bir kanundur. 'Lex specialis derogat legi generali' (özel kanun genel kanunu ilga eder/uygulanmaz kılar) ilkesi gereği, kural olarak baro seçimleri gibi özel olarak düzenlenmiş bir konuda özel kanun olan Avukatlık Kanunu'nun uygulanması gerekir. Ancak, pandemi gibi olağanüstü bir durumda, kamu sağlığı gibi daha üstün bir kamusal yararın korunması amacıyla genel kanuna dayalı olarak alınan tedbirlerin, geçici bir süre için özel kanun hükümlerinin uygulanmasını durdurabileceği savunulabilir. Burada normlar hiyerarşisinde bir alt-üst ilişkisi yoktur; iki kanun da aynı seviyededir. Çatışma, temel hakların (örgütlenme ve seçme-seçilme hakkı) ile kamu sağlığının korunması hakkının çatışmasıdır. Makalede de belirtildiği gibi, bu ertelemenin hukuka uygun sayılabilmesi ve seçimsiz göreve devam eden organların yetkili kabul edilebilmesi için, bu durumu meşrulaştıran ve Avukatlık Kanunu'na eklenecek geçici bir yasal düzenlemenin yapılması en doğru hukuki çözüm olurdu. Sadece idari bir kararla kanunun emredici hükmünün sürekli olarak uygulanmaması, hukuk devleti ve hukuki güvenlik ilkelerini zedeler. (Kaynak: sen.av.tr/tr/makale/bir-turlu-yapilamayan-baro-ve-tbb-secimleri, Avukatlık Kanunu m.82, m.115, Umumi Hıfzıssıhha Kanunu m.27, m.77)