CMK m. 174/2'ye göre 'suçun hukuki nitelendirilmesi sebebiyle iddianame iade edilemez'. Bu hükmün, CMK m. 225/2'de yer alan 'mahkemenin, fiilin nitelendirmesinde iddia ve savunmalar ile bağlı olmadığı' kuralıyla ilişkisi nedir? Kanun koyucunun bu iki hükmü düzenlemesindeki temel amaçları açıklayınız.

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #146772

CMK m. 174/2 ve CMK m. 225/2 hükümleri birbiriyle uyumlu ve birbirini tamamlayan düzenlemelerdir. CMK m. 174/2, soruşturma aşamasının gereksiz yere uzamasını engellemeyi ve 'makul sürede yargılanma hakkı'nı korumayı amaçlar. Savcının, iddianamede olayları anlattıktan sonra yaptığı hukuki nitelendirmenin (örneğin, eylemi hırsızlık yerine güveni kötüye kullanma olarak nitelemesi) hatalı olduğu gerekçesiyle mahkemenin iddianameyi iade etmesinin önüne geçer. CMK m. 225/2 ise kovuşturma aşamasında mahkemenin serbestliğini güvence altına alır. Bu kurala göre mahkeme, savcının iddianamedeki veya tarafların savunmalarındaki hukuki nitelendirmeyle bağlı değildir; dosyaya sunulan delillere göre fiilin hukuki vasfını kendisi takdir eder. Dolayısıyla, ilk hüküm soruşturma aşamasının selametini, ikincisi ise kovuşturma aşamasında mahkemenin maddi gerçeğe ulaşma serbestisini temin eder. Birlikte, yargılamanın sürüncemede kalmasını engelleyerek, mahkemenin fiili doğru hukuki çerçeveye oturtmasına olanak tanırlar.