Milletlerarası tahkimde, Türk mahkemesince verilen bir ihtiyati tedbir kararına karşı yapılan itirazın yine Türk mahkemelerince incelenmesi gerektiğine dair Yargıtay 6. Hukuk Dairesi kararının (2022/3529 E.) temelinde yatan 'Türk mahkemelerinin bağımsızlığı' ve 'etkin hukuki koruma' argümanlarını açıklayınız.

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #142026

Yargıtay 6. HD'nin 2022/3529 E. sayılı kararında bu iki argüman merkezi bir rol oynar. 1) 'Türk mahkemelerinin bağımsızlığı' argümanı: Kararda, milli tahkimi düzenleyen HMK m. 414/5'te hakemlere mahkeme kararını değiştirme yetkisi verilirken, milletlerarası tahkimi düzenleyen MTK'da böyle bir yetkinin 'bilinçli olarak' verilmediği vurgulanır. Yabancı bir hakem heyetine, bir Türk mahkemesinin egemenlik yetkisiyle verdiği bir kararı (ihtiyati tedbir) değiştirme veya kaldırma yetkisi tanımanın, Türk yargısının egemenliğine ve bağımsızlığına bir müdahale teşkil edeceği kabul edilmiştir. 2) 'Etkin hukuki koruma' argümanı: Yabancı hakem heyetlerinin veya mahkemelerin verdiği ihtiyati tedbir kararlarının Türkiye'de doğrudan tanınması ve tenfizi mümkün değildir. Eğer Türk mahkemesinin verdiği tedbire itirazı inceleme yetkisi yabancı hakem heyetine verilirse, bu heyetin vereceği kararın Türkiye'de bir etkisi olmayacak ve dolayısıyla taraflar, özellikle tedbir talep eden taraf, etkin bir hukuki korumadan mahrum kalacaktır. Bu nedenle, tedbiri veren merci olan Türk mahkemesinin, bu tedbirin hukuka uygunluğunu denetleyen itiraz mercii de olması, etkin korumanın bir gereğidir.