İYUK Madde 53/1-ı bendine göre, bir yargılamanın yenilenmesi sebebi olarak AİHM kararlarının rolü nedir? Bu bentte 2018 yılında yapılan değişiklikle hangi yeni durum eklenmiştir?

İYUK Madde 53/1-ı bendi, kesinleşmiş bir idari yargı kararının, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin (AİHS) veya ek protokollerinin ihlali suretiyle verildiğinin, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'nin (AİHM) 'kesinleşmiş kararıyla' tespit edilmesi halinde, yargılamanın yenilenmesinin istenebileceğini düzenler. Yani, bir davada verilen nihai kararın adil yargılanma hakkı gibi bir hakkı ihlal ettiği AİHM tarafından tespit edilirse, ilgili taraf bu AİHM kararını gerekçe göstererek yargılamanın yenilenmesini talep edebilir. Yargılamanın yenilenmesi süresi, AİHM kararının kesinleştiği tarihten itibaren bir yıldır. Metinde belirtildiği üzere, bu bende 25/7/2018 tarihli ve 7145 sayılı kanunla bir ekleme yapılmıştır. Bu değişiklikle, sadece AİHM'in ihlal tespiti yapan kararları değil, aynı zamanda 'hüküm aleyhine Avrupa İnsan Hakları Mahkemesine yapılan başvuru hakkında dostane çözüm ya da tek taraflı deklarasyon sonucunda düşme kararı verilmesi' durumu da bir yargılamanın yenilenmesi sebebi olarak kabul edilmiştir. Bu, AİHM önünde çözüme bağlanan ancak esasa girilip ihlal kararı verilmeyen durumlarda da iç hukukta yeniden yargılama yapılabilmesine imkan tanımaktadır.