Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 30. maddesinin 3. fıkrası, reddi incelemeye yetkili mahkemeye hangi özel yetkiyi vermektedir? Bu yetkinin kullanılması için bir talep veya çekinme beyanı gerekli midir?

CMK m.30/3, metnin gerekçe kısmında açıklandığı üzere, reddi incelemeye yetkili olan merciye (örneğin Ağır Ceza Mahkemesi), re'sen (kendiliğinden) harekete geçme yetkisi vermektedir. Bu fıkra, merciin, 'bir istem veya çekinme olmasa da hakimin davaya bakamayacağı kuşkusunu uyandıran durumlarda, bu hususu kendiliğinden inceleyip karara bağlamakla' da görevli olduğunu belirtir. Bu, istisnai bir yetkidir. Normalde merciin harekete geçmesi için bir tarafın ret talebi veya hakimin çekinme beyanı gerekir. Ancak bu fıkra, örneğin basına yansıyan veya dosyaya giren bir bilgiden dolayı hakimin tarafsızlığı hakkında çok ciddi ve açık bir şüphe doğması halinde, kimse talep etmese bile, merciin bu durumu kendiliğinden ele alıp, hakimin o davadan çekilip çekilmemesi gerektiğine karar verme yetkisi tanımaktadır. Bu, adil yargılamayı korumaya yönelik proaktif bir denetim mekanizmasıdır.