Bir davanın soruşturma evresinde (örneğin sulh ceza hakimi olarak tutuklama kararı vererek) görev yapmış bir hakimin, aynı davanın kovuşturma evresinde (yargılamayı yapan mahkemede) görev yapması mümkün müdür? Bu yasağın hukuki dayanağı ve amacı nedir?
Hayır, mümkün değildir. Bu, CMK m.23/2'de düzenlenen mutlak bir yasaklılık halidir. Madde, 'Aynı işte soruşturma evresinde görev yapmış bulunan hâkim, kovuşturma evresinde görev yapamaz.' demektedir. Metindeki açıklamalara göre bu yasağın temel amacı, adil yargılanma hakkının en önemli unsurlarından olan hakimin tarafsızlığını sağlamaktır. Soruşturma evresinde şüpheli aleyhine delilleri değerlendirip tutuklama gibi ağır bir tedbire karar vermiş bir hakimin, kovuşturma evresinde aynı sanık hakkında tamamen objektif ve önyargısız bir şekilde karar vermesinin mümkün olmadığı varsayılır. Bu durum, hakimin hem 'tarafsız olması' (subjektif tarafsızlık) hem de 'tarafsız görünmesi' (objektif tarafsızlık) ilkesinin bir gereğidir.