Yapı kayıt belgesi alınmış bir binanın, depremde yıkılması sonucu malikin ceza sorumluluğunun 'taksir' kapsamında değerlendirilmesi için, malikin hangi 'dikkat ve özen yükümlülüğünü' ihlal etmiş olması gerekir?

Malikin 'taksirle' sorumlu tutulabilmesi için, objektif olarak kendisinden beklenen 'dikkat ve özen yükümlülüğünü' ihlal etmiş olması ve bu ihlal ile netice (yıkım ve ölüm/yaralanma) arasında bir nedensellik bağı bulunması gerekir. Bu yükümlülük, somut olayın özelliklerine göre değişebilir, ancak genellikle şunları kapsar: 1) Basiretli Bir İnsan Gibi Davranma Yükümlülüğü: Malikten, kendi mülkü olan binanın durumu hakkında makul bir seviyede bilgi sahibi olması ve ilgilenmesi beklenir. Binada bariz çatlaklar, dökülmeler, eğrilmeler gibi tehlike işaretleri varsa, bunları görmezden gelmesi bir özen yükümlülüğü ihlalidir. 2) Bilgi Edinme ve Tedbir Alma Yükümlülüğü: Eğer malik, binanın yaşını, bulunduğu bölgenin deprem riskini biliyorsa, bu konuda bir uzmana danışarak veya basit bir inceleme yaptırarak bilgi edinme yükümlülüğü altında olduğu kabul edilebilir. Özellikle binanın eski ve riskli olduğuna dair bir şüphesi varsa, bir 'riskli yapı tespiti' yaptırmaması, özen yükümlülüğünün ihlali olarak değerlendirilebilir. 3) Kiracıya veya Alıcıya Karşı Yükümlülük: Binayı bir başkasının kullanımına sunuyorsa, o kişinin can güvenliğini tehlikeye atmama yükümlülüğü vardır. Tehlikeli olduğunu bildiği veya bilmesi gerektiği halde bu durumu gizleyerek kiraya vermesi, açık bir özen yükümlülüğü ihlalidir.