Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması (HAGB) kararı verilen bir sanığın, 5 yıllık denetim süresi içinde kasten yeni bir suç işlemesi durumunda, ilk suça ilişkin dava zamanaşımı ne zaman işlemeye başlar? Yargıtay Ceza Genel Kurulu'nun bu konudaki yerleşik içtihadını ve bu içtihada yöneltilen karşı oy gerekçelerini 'hukuki güvenlik' ve 'eşitlik' ilkeleri açısından analiz ediniz.
CMK m. 231/8 uyarınca, HAGB kararının kesinleşmesiyle başlayan 5 yıllık denetim süresi boyunca ilk suça ilişkin dava zamanaşımı durur. Yargıtay Ceza Genel Kurulu'nun yerleşik içtihadına göre, sanığın denetim süresi içinde kasten yeni bir suç işlemesi halinde, duran dava zamanaşımı, bu 'ikinci suçun işlendiği tarihten itibaren' yeniden işlemeye başlar. Bu görüşün temelinde, ikinci suçla ilgili yargılamanın sonucunu beklemenin (yani mahkumiyetin kesinleşmesini), TCK m. 67/1'deki 'bekletici mesele' olarak kabul edilemeyeceği ve böyle bir kabulün kıyasa varacağı düşüncesi yatar. Bu uygulama 'hukuki güvenlik' ilkesine uygun görülür, çünkü zamanaşımının ne zaman işlemeye başlayacağı net bir tarihe (ikinci suçun işlendiği tarih) bağlanmış olur. Ancak bu içtihada karşı ciddi eleştiriler bulunmaktadır. Yargıtay 19. Ceza Dairesi'nin bir kararındaki karşı oyda belirtildiği gibi, bu uygulama önemli sorunlar yaratmaktadır: 1) Eşitlik İlkesine Aykırılık: Denetim süresinde sadece yükümlülüğünü ihlal eden sanık hakkında derhal işlem yapılırken, yeni suç işleyen ve daha ağır bir ihlalde bulunan sanığın, ikinci suçla ilgili yargılamanın uzun sürmesinden faydalanarak ilk suçtan zamanaşımıyla kurtulması kolaylaşmaktadır. Bu durum, benzer durumda olanlar arasında eşitsizlik yaratır. 2) Suçun Cezasız Kalması Riski: HAGB'yi veren mahkeme, hükmü açıklamak için ikinci suçtan verilen mahkumiyet kararının kesinleşmesini beklemek zorundadır. Bu bekleme süresi boyunca ilk suçun zamanaşımı işlediği için, özellikle ikinci davanın uzaması halinde, ilk suç zamanaşımına uğrayarak cezasız kalabilir. Karşı oyda, zamanaşımının, ikinci suçtan verilen mahkumiyet hükmünün 'kesinleştiği tarihten itibaren' işlemeye başlamasının daha adil ve kanunun amacına uygun olacağı, zira HAGB'yi bozan koşulun ancak bu tarihte hukuken kesinleştiği savunulmaktadır. (Kaynak: sen.av.tr/tr/makale/hagbde-dava-zamanasimi/)