El atmanın önlenmesi (müdahalenin men'i) davası (TMK m. 683/2) ile istihkak davası arasındaki temel farkları, dava açma koşulları ve amaçları bakımından karşılaştırınız. Hangi durumlarda hangi davanın açılması daha isabetli olur?

El atmanın önlenmesi (müdahalenin men'i) davası ve istihkak davası, mülkiyet hakkını korumaya yönelik iki temel davadır ancak korudukları hukuki menfaat ve dava koşulları farklıdır. İstihkak davası (TMK m. 683/1), malikin, malını haksız olarak elinde bulunduran (zilyet olan) kişiye karşı açtığı, malın iadesini talep ettiği bir ayni davadır. Bu davada temel sorun, malikin zilyetliğini tamamen kaybetmesidir. Davalı, mala zilyettir. Davanın amacı, malikin zilyetliğini yeniden tesis etmektir. El atmanın önlenmesi davası (TMK m. 683/2) ise, malikin zilyetliği devam ederken, mülkiyet hakkından doğan yetkilerini (kullanma, yararlanma, tasarruf etme) kullanmasını engelleyen veya kısıtlayan haksız bir müdahaleye karşı açılır. Bu davada davalı, mala zilyet olmak zorunda değildir; sadece hakkı kısıtlayan bir müdahalede bulunmaktadır. Örneğin, komşunun arsasına sürekli çöp dökmesi, gürültü yapması, geçişini engellemesi gibi. Bu davada amaç, devam eden veya tekrarlanma tehlikesi bulunan haksız müdahalenin sona erdirilmesidir. Sonuç olarak, malik malın zilyetliğini tamamen kaybetmişse ve geri istiyorsa istihkak davası; zilyetlik kendisindeyken mülkiyet hakkına yönelik bir saldırı varsa el atmanın önlenmesi davası açmalıdır. (Kaynak: kadimhukuk.com.tr/makale/el-atmanin-onlenmesi-davasi-mudahalenin-meni/)