İİK m.68 ve 68/a uyarınca hükmedilen icra inkar tazminatının koşulları nelerdir? İtirazın kaldırılması talebinin 'esasa ilişkin olmayan' bir nedenle reddedilmesi halinde, alacaklı aleyhine tazminata hükmedilebilir mi? 'Esasa ilişkin neden' kavramından ne anlaşılması gerektiğini bir örnekle açıklayınız.

İcra inkar tazminatına hükmedilebilmesinin koşulları şunlardır: 1) Geçerli bir ilamsız takip, 2) Borçlunun süresinde itirazı, 3) Alacaklının süresinde itirazın kaldırılması talebinde bulunması, 4) Talebin esasa ilişkin bir nedenle kabulü (borçlu aleyhine) veya reddi (alacaklı aleyhine), 5) Diğer tarafın tazminat talebinin olması. Hayır, itirazın kaldırılması talebinin 'esasa ilişkin olmayan' bir nedenle reddi halinde alacaklı aleyhine tazminata hükmedilemez. 'Esasa ilişkin neden', borcun varlığı veya yokluğu, miktarı, muacceliyeti gibi borç ilişkisinin özüne dair nedenlerdir. Örneğin, borçlunun borcu ödediğini ispatlaması nedeniyle talebin reddi esasa ilişkindir. 'Esasa ilişkin olmayan neden' ise, davanın usulden reddine yol açan nedenlerdir. Örneğin, alacaklının dayandığı belgenin İİK m.68'de sayılan nitelikte olmaması nedeniyle talebin reddedilmesi, esasa ilişkin bir ret değildir; çünkü mahkeme borcun var olup olmadığını tartışmamış, sadece alacaklının seçtiği yolun yanlış olduğuna karar vermiştir. Yargıtay 12. Hukuk Dairesi'nin 2015/20790 K. sayılı kararında da bu gerekçeyle (takibin İİK m.68'deki belgelere dayanmaması) verilen ret kararı üzerine alacaklı aleyhine tazminata hükmedilmesi bozulmuştur (Kaynak: itirazin-kaldirilmasi-davasi.html).