Yabancı bir ülkede, yabancı bir fail tarafından, yine yabancı bir mağdura karşı işlenen kasten öldürme suçu, hangi koşulların varlığı halinde TCK m.12/3 uyarınca Türkiye'de yargılama konusu yapılabilir? Bu koşulların gerçekleşmemesi durumunda, olayı öğrenen Türk adli makamlarının yapması gereken işlem nedir?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #139079

Yabancı bir ülkede, yabancı fail tarafından yabancı mağdura karşı işlenen ve TCK m.13'teki katalog suçlar dışında kalan kasten öldürme suçu, TCK m.12/3'te düzenlenen 'ikame yargı yetkisi' veya 'evrensellik ilkesinin ikincil uygulaması' kapsamında, aşağıdaki şartların tamamının birlikte varlığı halinde Türkiye'de yargılanabilir: a) Suçun, Türk kanunlarına göre aşağı sınırı üç yıldan az olmayan hapis cezasını gerektirmesi (kasten öldürme bu şartı fazlasıyla sağlar). b) Failin Türkiye'de bulunması. c) Suçluların geri verilmesi anlaşmasının bulunmaması VEYA geri verme isteminin suçun işlendiği ülkenin ya da failin uyruğunda bulunduğu devletin hükümeti tarafından kabul edilmemiş olması. d) Adalet Bakanı'nın istemde bulunması (kovuşturma şartı). Bu koşullar gerçekleşmediği takdirde (örneğin fail Türkiye'de değilse veya geri verme talebi kabul edilmişse), Türk mahkemelerinin yargı yetkisi bulunmamaktadır. Yargıtay 5. Ceza Dairesi'nin 2014/4078 E. sayılı kararında da belirtildiği gibi, bu durumda Türk adli makamlarının yapması gereken, suçun cezasız kalmamasını temin etmek amacıyla, toplanan bilgi ve belgeleri Adalet Bakanlığı Uluslararası Hukuk ve Dış İlişkiler Genel Müdürlüğü aracılığıyla suçun işlendiği veya failin vatandaşı olduğu ülkenin adli makamlarına ihbar etmekten ibarettir (Kaynak: ceza-muhakemesi-kanunu-14-madde-cmk.html; tck-madde-13-diger-suclar.html).