Sanık, suça konu aracı başka bir dosyada suç örgütü lideri olarak yargılanan kişilerden aldığını beyan etmiştir. Bu durumda, sanığın davası ile örgüt liderlerinin davası arasında 'birleştirme' kararı verilmesinin hukuki dayanağı ve amacı nedir? Birleştirme mümkün olmazsa mahkemenin nasıl bir yol izlemesi gerekir? (YARGITAY 13. CEZA DAİRESİ, Esas: 2013/3777 Karar: 2014/19509)
Bu durumda birleştirme kararının hukuki dayanağı, **CMK m. 8 (Bağlantı)** ve **CMK m. 10 (Birleştirme Kararı)** hükümleridir. CMK m. 8'e göre, 'bir kişinin, birden fazla suçtan sanık olması veya bir suçta her ne sıfatla olursa olsun birden fazla sanık bulunması' halinde davalar arasında bağlantı var sayılır. Somut olayda, sanığın işlediği iddia edilen suç (muhtemelen suç eşyasını satın alma) ile örgüt liderlerinin işlediği iddia edilen ana suç (hırsızlık, örgüt kurma vb.) arasında maddi ve hukuki bir bağlantı vardır. **Birleştirmenin Amacı:** - **Maddi Gerçeğin Ortaya Çıkarılması:** Her iki dosyadaki delillerin (tanık beyanları, teknik takip kayıtları vb.) birlikte değerlendirilmesi, olayların bütüncül bir şekilde anlaşılmasını ve maddi gerçeğe daha sağlıklı bir şekilde ulaşılmasını sağlar. - **Çelişkili Kararların Önlenmesi:** Ayrı ayrı görülen davalarda, bir mahkemenin kabul ettiği bir maddi vakıayı diğerinin reddetmesi gibi çelişkili kararların ortaya çıkması riski vardır. Birleştirme bu riski ortadan kaldırır. - **Usul Ekonomisi:** Aynı delillerin ve tanıkların tekrar tekrar incelenmesini önleyerek yargılamayı hızlandırır ve masrafları azaltır. **Birleştirme Mümkün Olmazsa:** Eğer davaların farklı aşamalarda olması veya başka bir nedenle birleştirme fiilen mümkün değilse, Yargıtay'ın da işaret ettiği gibi, mahkeme diğer davanın (örgüt davasının) dosyasını celbederek incelemeli, bu davayı 'bekletici mesele' yapmalı, yargılama aşamasına ilişkin ilgili tüm evrakların onaylı suretlerini kendi dosyasına almalı ve her iki dosyadaki delilleri bir bütün olarak değerlendirdikten sonra sanığın hukuki durumu hakkında bir karar vermelidir. Sadece dosyayı getirtip incelemekle yetinmek, eksik inceleme sayılır.