Boşanma davasında velayeti anneye verilmeyen bir çocuğun, yasal temsilcisi kim olur? TMK m. 337'de evlilik dışı doğan çocuklarla ilgili düzenlenen kural, bu duruma kıyasen uygulanabilir mi?

Boşanma kararında velayetin anneye verilmemesi durumunda, TMK m. 336/3 uyarınca hakim velayeti babaya verecektir: "Velâyet, ... boşanmada ise çocuk kendisine bırakılan tarafa aittir." Dolayısıyla, bu durumda çocuğun yasal temsilcisi, velayet hakkı kendisine verilen baba olur. Anne ile çocuk arasında ise kişisel ilişki tesis edilir. TMK m. 337'deki kural ise farklı bir durumu, 'ana ve babanın evli olmaması' halini düzenler. Bu maddeye göre, evlilik dışı doğan çocuğun velayeti kural olarak anaya aittir. Maddenin devamında, 'Ana küçük, kısıtlı veya ölmüş ya da velayet kendisinden alınmışsa hakim, çocuğun menfaatine göre, vasi atar veya velayeti babaya verir' denilmektedir. Bu hükmün, boşanma davasına doğrudan kıyasen uygulanması doğru olmaz çünkü boşanmada ebeveynler zaten bellidir ve mahkeme velayeti taraflardan birine vermekle yükümlüdür. Evlilik dışı ilişkide ise babalık her zaman hukuken kurulu olmayabilir. Ancak TMK m. 337'deki mantık, yani annenin velayet görevini yerine getiremediği durumlarda babanın velayeti alabilmesi veya çocuğa vasi atanması prensibi, boşanma davalarındaki 'çocuğun üstün yararı' ilkesiyle paralellik gösterir. Her iki durumda da temel amaç, çocuğun menfaatini koruyacak en uygun yasal temsil çözümünü bulmaktır. Boşanmada bu çözüm, kural olarak velayetin diğer ebeveyne verilmesidir.