Dava ve ceza zamanaşımı süreleri re'sen (kendiliğinden) mi uygulanır, yoksa tarafların ileri sürmesi mi gerekir? Sanık veya hükümlü, zamanaşımından feragat edebilir mi?

Dava ve ceza zamanaşımı süreleri, kamu düzenine ilişkin olduğundan mahkeme veya savcılık tarafından 're'sen' (kendiliğinden) uygulanır. Tarafların, özellikle sanık veya hükümlünün bunu ileri sürmesine gerek yoktur. Yargılamanın her aşamasında hakim, savcı veya infazla görevli merci, zamanaşımı süresinin dolup dolmadığını kendiliğinden kontrol etmekle yükümlüdür. TCK m. 72/2'de bu durum açıkça, 'Dava ve ceza zamanaşımı re’sen uygulanır ve bundan şüpheli, sanık ve hükümlü vazgeçemezler.' şeklinde hüküm altına alınmıştır. Bu kuralın anlamı, zamanaşımının kişisel bir hak değil, devletin cezalandırma yetkisini süreyle sınırlayan objektif bir kurum olduğudur. Bu nedenle, sanık 'aklanmak istediği' veya başka bir nedenle zamanaşımının uygulanmamasını istese dahi, bu talebi hukuken bir sonuç doğurmaz ve zamanaşımı süresi dolmuşsa, dava veya ceza düşürülmek zorundadır (URL: https://www.zulkufarslan.av.tr/tck-dava-ve-cezanin-dusurulmesi/).