TCK m. 188/5'te düzenlenen 'uyuşturucu madde ticaretinin üç veya daha fazla kişi tarafından işlenmesi' nitelikli halinin uygulanabilmesi için aranan temel şart nedir? Bu şartın uygulanmasında 'müşterek fail' (TCK m. 37) ve 'şerik' (yardım eden, azmettiren - TCK m. 39) ayrımının önemi nedir? Yargıtay içtihatları ile açıklayınız.

TCK m. 188/5'in uygulanabilmesi için aranan temel şart, suça katılan en az üç kişinin TCK m. 37 anlamında 'müşterek fail' olmasıdır. Yargıtay 10. Ceza Dairesi'nin istikrarlı kararlarına göre (örneğin, E.2021/3552 K.2021/13209), müşterek faillik, kişilerin suçun işlenişi üzerinde ortak bir hakimiyet kurarak, aynı yönde bir iradeyle ve TCK m. 188/3'teki seçimlik hareketlerden (satma, nakletme, depolama vb.) birini birlikte gerçekleştirmeleridir. 'Şerik' olanlar, yani suça azmettiren veya yardım edenler, bu üç kişilik sayısal sınıra dahil edilmezler. Örneğin, uyuşturucu maddeyi birlikte satan iki kişiye, onları gizli soruşturmacılara götürerek yardım eden üçüncü bir kişi varsa, ilk iki kişi müşterek fail, üçüncü kişi ise yardım eden (şerik) konumundadır. Bu durumda fail sayısı iki kabul edilir ve TCK m. 188/5 uygulanmaz. Maddenin uygulanabilmesi için üç kişinin de 'fail' sıfatıyla eylemi gerçekleştirmesi zorunludur. (barandogan.av.tr/.../tck-188-5-maddesi...)